حل تشریحی سوالات سؤالات امتحان نهایی درس فلسفه (2) دوازدهم خرداد 1400 - امتحان نهایی دوازدهم خرداد 1400 (انسانی)

تعیین کنید کدام عبارت صحیح و کدام‌یک غلط می‌باشد. (1)

الف) حملِ «جسم» بر «مداد و خودکار» به دلیل نیاز دارد.

ب) برگۀ امتحانی که در زیر دست شما است، «واجب‌الوجود بالغیر» است.

ج) رابطۀ علیّت، رابطه‌ای وجودی است، مانند رابطه‌ای که میان دو دوست وجود دارد.

د) فارابی برای ابطال تسلسل علل نامتناهی از این مقدمه استفاده کرد که «هر معلولی باید علّتی داشته باشد».

جاهای خالی را با کلمات مناسب کامل کنید. (1/25)

الف) براساس نظر ملاصدرا که به نظریۀ، «............» معروف است، جهان هستی یکپارچه نیاز و تعلُّق به ذات الهی است.

ب) از نظر هراکلیتوس، «............»، هم به معنای عقل به‌عنوان حقیقتی متعالی و برتر است و هم به معنای نُطق و سخن.

ج) در نزد حکمای ایران باستان، ............ که همان خداست، با خرد و اندیشۀ خود، جهانیان و وجدان‌ها و خرد‌ها را آفریده است.

د) سهروردی، کسانی را که هم در صُوَرِ برهانی به کمال رسیده‌اند و هم به اشراق و عرفان دست یافته‌اند، «............» می‌نامد.

هـ) «وجود» که محور فلسفۀ مشائی و «نور» که اساس فلسفۀ اشراقی بودند، در فلسفۀ ............ به هم رسیده و یکی شدند.

گزینۀ درست را انتخاب کنید. (1)

الف) در قرن 13 میلادی فلاسفۀ غرب، از طریق ابن‌سینا و ابن‌رشد، مجدداً با فلسفۀ (1: افلاطون 2: ارسطو) آشنا شدند.

ب) از نظر فلاسفۀ مسلمان، کشف عللِ امور طبیعی از طریق (1: حس و تجربه 2: عقل) صورت می‌گیرد.

ج) از نظر کانت، اختیار و اراده، ویژگیِ (1: بدن 2: نفس) است.

د) در فلسفۀ سهروردی، عالم ماده (1: مغرب کامل 2: مغرب وسطی) نام دارد.

براساس نسبت‌های سه‌گانه در قضایا، جدول را کامل کنید. (0/75)

هر یک از عبارات زیر نظر کدام فیلسوف دربارۀ خدا است؟ (0/75)

وجه مشترک و وجه اختصاصی موجودات را به‌ترتیب بنویسید. (0/5)

چهار مورد از ویژگی‌های موجوداتِ عالمِ عُقول از نظر فلاسفۀ الهی را بنویسید. (1)

ارسطو بر چه مبنایی، عقل را به «نظری» و «عملی» تقسیم می‌کند؟ (0/5)

دو شکلِ مخالفت با عقل را در جهان اسلام بنویسید. (1)

با توجه به نظر فیلسوفانِ مسلمان دربارۀ «عقلِ فَعّال» به دو سؤال زیر پاسخ دهید. (1)

الف) وظيفۀ آن چیست؟

ب) مقام آن نسبت به انسان مانند چه چیز است؟

نظر دیوید هیوم را دربارۀ «منشًا اعتقاد به علیّت در نزد انسان» توضیح دهید. (1/5)

«برهان حرکتِ ارسطو» مبنی بر اثبات وجود خداوند را بنویسید. (1)

«برهان وجوب و امکانِ ابن‌سینا» را شرح دهید. (1/5)

دکارت «عقل» را به کدام معنا به‌کار می‌برد و حدود و توانایی و جایگاه عقل نزد او چه میزان است؟ (1/5)

تفاوت «عقلِ هیولانی» و «عقل بالفعل» را توضیح دهید. (1/5)

با توجه به نظر ابن‌سینا دربارۀ طبیعت، به دو سؤال زیر پاسخ دهید. (1/5)  

الف) تعریف طبیعت:

ب) علت نامگذاری آن:

«اصالت ماهیت» و «اصالت وجود» را تعریف کنید و یک فیلسوف از طرفداران هر یک از این دو نظریه را نام ببرید. (2)

در فلسفۀ ملاصدرا با توجه به اینکه هستی، یک حقیقت واحد است، تعدُّد و تکثُّر در عالم چگونه تبیین می‌شود؟ (بدون ذکر تشبیه) (0/75)