حل تشریحی سوالات سؤالات امتحان نهایی درس جغرافیا (3) دوازدهم دی 1401 - امتحان نهایی دوازدهم دی 1401 (انسانی)

درست یا نادرست بودن جملات زیر را با علامت (ص) یا (غ) مشخص کنید. (1)

الف) همه سکونتگاه‌ها دارای مقر و موقعیت هستند.

ب) مهاجرت نیروی کار از عوامل مؤثر در زیادشدن جمعیت شهری است.

ج) شبکه، مجموعه‌ای از مسیرها و راه‌های ارتباطی است.

د) در خشکسالی آب و هوایی، باید میزان ریزش‌های جوی کمتر از مقدار بارش، در یک منطقه، مورد توجه قرار بگیرد.

جاهای خالی را با عبارت مناسب کامل کنید. (1)

الف) سلسه مراتب سکونتگاه‌ها به معنای ............ آن‌ها برحسب اهمیت است.

ب) زاغه‌نشینی نوعی اسکان ............ است که علاوه بر حاشیه شهر ممکن است در نقاط مختلف شهر به وجود بیاید.

ج) در سامانه اطلاعات جغرافیایی، داده‌ها و اطلاعات از ............ جمع‌آوری می‌شوند.

د) در مدیریت حمل‌ونقل شهری باید ............ همۀ اقشار و طبقات اجتماعی به وسایل حمل‌ونقل با حداقل هزینه، در نظر گرفته شود.

در جملات زیر عبارت صحیح را از داخل پرانتز یا کمانک انتخاب کنید. (1)

الف) امروزه، سرعت گسترش شهرنشینی در قاره (اروپا - آسیا) از سایر نواحی جهان بیشتر است.

ب) مدیریت صحیح و کارآمد منابع آبی، از ارکان مهم شهر (هوشمند - پایدار) است.

ج) مجاورت ایران با دریای عمان، از داده‌های (مکانی - توصیفی) در سامانه اطلاعات جغرافیایی است.

د) ارائه خدمات به ساکنین یک روستای دورافتاده از طریق حمل‌ونقل (ریلی - جاده‌ای) مناسب‌تر است.

گزینه مناسب را انتخاب کنید. (1)

الف) همه موارد در ارتباط با عوامل مؤثر در توسعه «بخش‌های پیرامونی یک شهر» مؤثر هستند به جز:

۱) گسترش حمل‌ونقل

۲) توسعه وسایل ارتباطی

۳) افزایش جمعیت مادر شهرها

4) گسترش شهرک‌های اقماری

ب) اگر مجموع فضاهای تجاری در یک شهر 150،000 مترمربع و جمعیت آن شهر 25000 نفر باشد در کدام گزینه سرانه کاربری فضای تجاری در شهر مورد نظر به ازای هر نفر به درستی مشخص شده است؟

1) 15

2) 6

3) 3

4) 5

ج) کدام تحول در نیمه دوم قرن بیستم، سبب حل مشکل ترافیکی شده است؟

۱) احداث مراکز خدمات راهداری

۲) ساختن تعمیرگاه‌های اتومبیل

3) ساختن آزادراه‌ها و بزرگراه‌ها

۴) احداث خیابان‌های اصلی و فرعی

د) کدام گزینه با علت وقوع زمین‌لرزه مطابقت دارد؟

۱) حرکت همرفتی مواد داخل گوشته

2) شکسته شدن سنگ‌ها

3) تغییرات سطح آب دریاها

۴) جنبش ناگهانی پوسته زمین

به سؤالات زیر پاسخ کوتاه دهید. (4)

الف) دلایل افزایش نفوذ شهرها و شهرگرایی در روستاها را بنویسید.

ب) محدوده جغرافیایی یکی از اولین مگالاپلیس‌های جهان را در نیمکرۀ غربی بنویسید.

ج) دو مورد از دلایل کمی درآمد روستائیان را در سطح جهان نام ببرید.

د) با استفاده از کدام قابلیت سامانه اطلاعات جغرافیایی می‌توان در نقشه‌های کاربری زمین، لایه‌های جدیدی را تولید کرد؟

هـ) کدام تحولات از دهه 1970 میلادی، ظرفیت جابه‌جایی کالا را در شیوه حمل‌ونقل دریایی سرعت بخشیده است؟

و) دو مورد از مزایای انتقال مایعات به وسیله خطوط لوله را بنویسید.

ز) فعالیت‌های برنامه‌ریزی و اجرایی در مدیریت حمل‌ونقل با کدام هدف صورت می‌گیرد؟

ی) مهم‌ترین وظایف ساکنین سکونتگاه‌های شهری و روستایی را در جهت مدیریت خشکسالی بنویسید.

حوزه نفوذ سکونتگاهی شهر کوچک را با مادر شهر مقایسه کنید. (1)

چرا در طراحی و مدیریت شهری، زیبایی شهر و فضاهای مختلف آن اهمیت زیادی دارد؟ (0/75)

ساماندهی واحدهای مسکونی در روستاهای ایران برعهده کدام نهاد است و با چه هدفی صورت می‌گیرد؟ (0/75)

به چه دلیل ماهیت حمل‌ونقل، اساساً جغرافیایی است؟ (1)

چرا مدیریت حمل‌ونقل درون شهری یکی از موضوعات مهم شهرها در چند دهۀ اخیر بوده است؟ (1)

چگونه آب و هوا بر حمل‌ونقل تأثیر مستقیم دارد؟ ( با ذکر یک مثال توضیح دهید). (1)

اختلاف زمانی دو شهر تهران و تبریز حدود 20 دقیقه است اگر طول جغرافیایی تهران 51 درجه و 25 دقیقه باشد، طول جغرافیایی تبریز چقدر است؟ (1)

علت اصلی لرزه‌خیزی در محل شکستگی‌های سرزمین ایران را بنویسید. (1)

با توجه به ویژگی‌های «شبکه زهکشی رود» به سؤالات زیر پاسخ دهید: (1)

الف) کار شبکه زهکشی را بنویسید.

ب) در چه صورتی میزان آبدهی شبکه زهکشی بیشتر می‌شود؟

چگونه فوران‌های آتشفشانی به صورت «دوغاب گلی» نقش مؤثری در ایجاد زمین لغزش‌ها دارند و بسیار خطرآفرین هستند؟ (0/75)

ادامه جمله زیر را به درستی کامل کنید: (0/75)

«هنگام وقوع زمین‌لرزه اگر در خیابان هستیم، باید ............»

از چه طریقی ‌می‌توان حریم سیل‌گیر یک رود را تعیین کرد؟ (1)

چگونه تصاویر ماهواره‌ای می‌توانند اطلاعاتی را از سطح خشکی‌ها و دریاها ذخیره و نمایش دهند؟ (1)