حل تشریحی سوالات علوم (اصفهان) - امتحان هماهنگ کشوری شهریور 1401

جملات زیر را به کمک کلمات داخل پرانتز کامل کنید. (0/75)

الف) جانوران معمولاً برای غذا، آب و محل زندگی با هم ............ می‌کنند. (رقابت، همیاری)

ب) اگر یک ترکیب ............ در آب حل شود، سبب رسانایی آب می‌شود. (مولکولی، یونی)

ج) نیروی خالصی که به یک جسم وارد می‌شود، عامل ایجاد ............ است. (تندی، شتاب)

جملات صحیح را با (ص) و جملات غلط را با (غ) مشخص کنید. (1)

الف) وقتی عقربه تندی‌سنج اتومبیل عدد ثابتی را نشان دهد، تندی لحظه‌ای آن همیشه برابر صفر است.

ب) هر چه عمق آب اقیانوس بیشتر باشد، سرعت و انرژی آبتاز نیز بیشتر خواهد بود.

ج) به فاصلۀ مستقیم بین مبدأ و مقصد، مسافت می‌گویند.

د) برای فسیل شدن کامل یک مورچه، شیره گیاه محیط مناسب‌تری است.

صحیح‌ترین گزینه را انتخاب کنید. (1)

1) رابطۀ بین انسان و پشه‌ای که از خون او می‌مکد از نوع ............ می‌باشد.

الف) همسفرگی

ب) شکار و شکارچی

ج) انگلی

د) همیاری

2) وجود معادن سنگ نمک در یک منطقه بیانگر چه نوع آب و هوایی در گذشته است؟

الف) گرم و مرطوب

ب) گرم و خشک

ج) معتدل و مرطوب

د) سرد و خشک

3) اگر اتم‌های بیان شده در هر گزینه با هم واکنش دهند و یک ترکیب شیمیایی ایجاد کنند، در کدام گزینه بین دو اتم، الکترون‌ها به اشتراک گذاشته می‌شوند؟

الف) کلر و سدیم

ب) لیتیم و فلوئور

ج) منیزیم و اکسیژن

د) اکسیژن و گوگرد

4) اگر از جرم قرقره و اصطکاک صرف‌نظر کنیم، مزیت مکانیکی قرقرۀ متحرک برابر با ............ است.

الف) صفر

ب) 1

ج) 2

د) 1/5

متن زیر را بخوانید و به سؤالات آن پاسخ دهید. (1)

خداوند جانداران متنوعی در روی کره زمین خلق کرده است. یک نمونه از این جانداران، از شناخته‌شده‌ترین گروه آغازیان به‌شمار می‌آیند. این آغازیان علاوه بر تولید اکسیژن، غذای جانوران آبزی مانند ماهی‌ها را نیز تأمین می‌کنند. از این آغازیان در ساختن مواد بهداشتی و مکمل‌های غذایی استفاده می‌شود. امروز دانشمندان در تلاش هستند تا از آن‌ها سوخت‌های پاک تولید کنند.

الف) متن فوق به معرفی کدام گروه از آغازیان می‌پردازد؟

ب) از چه نظر این جانداران معرفی شده در متن، شبیه گیاهان هستند؟

ج) دو مورد از فواید این گروه از آغازیان را بنویسید.

به سؤالات زیر پاسخ کوتاه دهید. (1/5)

الف) در مولکول متان $\left(C{H}_4\right)$ هر اتم کربن و هر اتم هیدروژن چند پیوند اشتراکی می‌دهند؟

کربن:

هیدروژن:

ب) نقش گیاه در یک زنجیرۀ غذایی چیست؟

ج) تندی متوسط علی، $5m/s$ است. مفهوم علمی این جمله چیست؟

با توجه به مواد «گاز شهری - گازوئیل - بنزین - قیر» به سؤالات زیر پاسخ دهید. (1)

الف) نقطه جوش کدام‌یک بالاتر است؟

ب) کدام‌یک دیرتر جاری می‌شود؟

ج) کدام‌یک چگالی کمتری دارد؟ چرا؟

سه مورد از شواهد وگنر برای جابه‌جایی قاره‌ها را بنویسید. (0/75)

هر کدام از عبارت‌های زیر، ویژگی کدام گروه از جانوران بی‌مهره را بیان می‌کند. (1)

الف) بزرگترین گروه جانوران روی زمین که تقریباً در همه زیستگاه‌ها یافت می‌شوند.

ب) جانورانی با بدن خاردار که در درون بدن آن‌ها دستگاه گردش آب وجود دارد.

ج) بدن این جانوران شبیه کیسه است و دهانه کیسه محل ورود و خروج مواد است که بازوهایی به آن متصل است.

د) نوعی کرم با بدنی حلقه حلقه، نرم و ماهیچه‌ای که برخلاف بقیه کرم‌ها دستگاه عصبی، گردش خون و دفع مواد زائد دارند.

با استفاده از جعبه کلمات متن زیر را کامل کنید. (دو کلمه اضافی است) (1)

انتقال آب و مواد مغذی در بسیاری از گیاهان، از راه بافتی به نام بافت آوندی انجام می‌شود. این بافت اجزاء لوله مانندی به نام ............ دارد. بافت آوندی در سراسر پیکر گیاه وجود دارد. انتقال آب و ............ از ریشه به اندام‌های دیگر گیاه از طریق ............ انجام می‌شود، در حالی که مواد ساخته شده در برگ به کمک ............ به سراسر گیاه فرستاده می‌شود.

جدول زیر را کامل کنید. (1)

این جمله را تفسیر کنید: «احتمال تشکیل فسیل ماهی، بیشتر از تشکیل فسیل پرنده است.» (0/5)

هر کدام از جانوران داخل کادر را در گروه خود قرار دهید. (1)

(سوسمار - کانگورو - سمندر - جغد)

با توجه به مباحث نجوم: (1)

الف) جرم آسمانی که تحت تأثیر نیروی گرانش به دور یک سیاره در گردش است، چه نامیده می‌شوند؟

ب) امروزه در شهرهای بزرگ، به دلیل وجود نور فراوان، امکان رؤیت ستارگان در شب به خوبی وجود ندارد، به این وضعیت چه گفته می‌شود؟

ج) هر ساله هزاران سنگ فضایی وارد جو زمین شده و به زمین برخورد می‌کنند، نام این اجرام آسمانی چیست؟

د) به شکل‌های تخیلی (به شکل اشیاء و حیوانات) که منجمان قدیمی برای تعیین موقعیت ستارگان در آسمان به‌کار می‌بردند چه می‌گویند؟

قطعه‌ای به وزن 12000 نیوتن مطابق شکل روی سطح صافی قرار دارد. فشار وارد شده از طرف قطعه به سطح را محاسبه کنید. (1)

با توجه به شکل زیر، اندازه شتابی را که گاری پیدا می‌کند، چند نیوتن بر کیلوگرم است؟ (0/75)

اهرم یکنواختی مطابق شکل در حال تعادل است. چنانچه نیروی $F_1$ برابر $20N$ باشد، نیروی $F_2$ چند نیوتن است؟ (جرم میلۀ اهرم ناچیز است) (0/75)